خروج ۱۱.۸ هزار میلیارد تومانی پول حقیقی از صندوق‌های درآمد ثابت/ سیگنال تغییر رفتار سرمایه‌گذاران؟

به گزارش اقتصادآنلاین به نقل از تسنیم، صندوق‌های درآمد ثابت که همواره به عنوان پناهگاه امن سرمایه‌گذاران محسوب می‌شدند، در هفته گذشته با خروج سنگین و بی‌سابقه سرمایه حقیقی مواجه شدند. داده‌های معاملاتی نشان می‌دهد حدود ۱۱ هزار و ۸۰۰ میلیارد تومان از این صندوق‌ها خارج شده؛ رقمی که بیانگر تغییر آشکار ترجیحات سرمایه‌گذاری در واکنش به تورم رکوردشکن و نوسانات تاریخی نرخ ارز است.

بر اساس آمار‌ها تشدید انتظارات تورمی و قرارگیری بازار ارز در سطوح تاریخی، جذابیت ابزار‌های کم‌ریسک را برای سرمایه‌گذاران حقیقی به شدت کاهش داده است. از این رو تحلیلگران معتقدند خروج سرمایه از صندوق‌های درآمد ثابت، نشانه آشکار تغییر رفتار سرمایه‌گذاران از دارایی‌های با بازدهی اسمی ثابت به سمت دارایی‌های متاثر از تورم و نوسانات ارزی نظیر طلا و نقره است.

این در شرایطی است که نرخ واقعی بهره در اقتصاد ایران همچنان به شدت تحت فشار تورمی قرار دارد؛ و با توجه به رکوردشکنی تورم در ماه‌های اخیر، بازدهی واقعی ابزار‌های بدون ریسک عملا منفی شده است. این وضعیت باعث شده نگهداری پول در صندوق‌های درآمد ثابت برای بسیاری از سرمایه‌گذاران توجیه اقتصادی خود را از دست بدهد.

در این زمینه، کارشناسان معتقدند با این سطح تورم، سودی که صندوق‌های درآمد ثابت پرداخت می‌کنند عملا پاسخگوی کاهش قدرت خرید سرمایه‌گذاران نیست؛ به همین دلیل، بسیاری ترجیح می‌دهند ریسک بیشتری بپذیرند و وارد دارایی‌هایی شوند که پوشش تورمی بهتری ارائه می‌دهند.

بدین جهت، خروج سرمایه از صندوق‌های درآمد ثابت بیانگر افزایش تمایل به پذیرش ریسک در میان سرمایه‌گذاران حقیقی است؛ و این پدیده در شرایط تورمی، زمانی رخ می‌دهد که سرمایه‌گذاران برای حفظ ارزش واقعی دارایی‌های خود، حاضر به تحمل نوسانات بیشتر می‌شوند.

کارشناسان معتقدند جابه‌جایی منابع از درآمد ثابت به سمت صندوق‌های طلا، نقره و سایر کالاها، یک استراتژی معقول برای مقابله با تورم روبه‌رشد بوده است. به همین منظور، در هفته گذشته همزمان با خروج پول از صندوق‌های درآمد ثابت، صندوق‌های طلا بیش از ۱۶ هزار میلیارد تومان ورودی سرمایه ثبت کردند که تاییدی بر این تغییر مسیر است.

نقش تعادلی درآمد ثابت‌ها در بحران‌های ارزی

با وجود خروج سنگین سرمایه اما، نباید از نقش کلیدی صندوق‌های درآمد ثابت در مدیریت نقدینگی کوتاه‌مدت و حفظ ثبات بازار سرمایه غافل شد. چرا که این صندوق‌ها در دوره‌های نوسانی شدید، همچنان می‌توانند به عنوان لنگر تعادلی برای پرتفوی سرمایه‌گذاران عمل کنند.

به اعتقاد کارشناسان، صندوق‌های درآمد ثابت برای سرمایه‌گذارانی که افق کوتاه‌مدت دارند یا نمی‌خواهند نوسانات شدید بازار‌های دیگر را تحمل کنند، هنوز هم گزینه مناسبی محسوب می‌شوند. اما در شرایط فعلی که تورم و نرخ ارز مسیر صعودی در پیش گرفته‌اند، این صندوق‌ها قادر به رقابت با بازدهی‌های نجومی بازار طلا و ارز نیستند.

در مجموع باید گفت، ادامه یا توقف خروج سرمایه از صندوق‌های درآمد ثابت در هفته‌های آینده کاملا به اخبار سیاسی و جهت حرکت نرخ ارز بستگی دارد. در صورت کاهش تنش‌ها و اصلاح قیمت دلار، بخشی از سرمایه‌های خارج شده ممکن است دوباره به این صندوق‌ها بازگردد. اما در صورتی که انتظارات تورمی تشدید شود، خروج سرمایه از درآمد ثابت‌ها می‌تواند ادامه پیدا کند.

در این میان باید تاکید کرد، صندوق‌های درآمد ثابت برای حفظ جذابیت خود در شرایط تورمی نیازمند بازنگری در استراتژی‌های سرمایه‌گذاری و احتمالا ارائه ابزار‌های جدید با پوشش تورمی هستند؛ در غیر این صورت، روند خروج سرمایه تا زمانی که نرخ تورم مهار نشود، ادامه‌دار خواهد بود.